Jak wygląda budownictwo w otulinie Kampinoskiego Parku Narodowego?

Jak wygląda budownictwo w otulinie Kampinoskiego Parku Narodowego?

Z Martą Klimkiewicz, starszym specjalistą ds. ochrony przyrody w Kampinoskim Parku Narodowym rozmawia Izabela Goryniak, redaktor naczelna "Echa Powiatu".

Porozmawiamy o czymś, co teoretycznie z Parkiem Kampinoskim się nie kojarzy, czyli o budownictwie. W samym parku ludzie nie mieszkają, ale już w jego otulinie tak, dlatego opracowaliście „Wzornik architektoniczny puszczy”. Co to jest?

Wzornik Architektoniczny Puszczy to jest taka aplikacja, którą opracowaliśmy wspólnie z Fundacją Sendzimira, z którą prowadzimy projekt „Moja Puszcza”. Celem tej publikacji jest przybliżenie nowym mieszkańcom tych terenów możliwości w zakresie zharmonizowania zabudowy z otaczającym krajobrazem. Okolice Puszczy Kampinoskiej cieszą się bardzo dużym powodzeniem wśród nowych mieszkańców, co jest dość zrozumiałe, bo z jednej strony mamy Warszawę, z drugiej piękny las i każdy chce korzystać z tych dwóch światów. Tylko efekt jest taki, że wszystko to, co jest pomiędzy, znajduje się pod bardzo silną presją zabudowy. A to nie jest dobre dla parku z wielu względów, o których można by wiele mówić. Natomiast we wzorniku skupiamy się przede wszystkim na aspekcie krajobrazowym. Polskie prawo jest tak skonstruowane, że inwestorzy mają dość dużą swobodę w zakresie kształtowania form zabudowy, co niestety możemy obserwować wokół siebie na co dzień, również w okolicy Puszczy Kampinoskiej.

Można powiedzieć, że ta architektura jest dosyć przypadkowa.

Tak, bo polega to na tym, że każdy buduje to, co mu się podoba. I bardzo często jeden sąsiad wybuduje sobie modernistyczny klocek, a sąsiad zza płotu barokowy dworek, a to oczywiście nie zgrywa się jedno z drugim. A z lokalną tradycją w budownictwie te style nie mają w ogóle nic wspólnego. I „Wzornik architektoniczny puszczy” jest próbą odpowiedzi na tę potrzebę i jest to jakiś sposób uporządkowania tego tematu. Oczywiście my nie możemy nikomu narzucić stosowania tych rozwiązań, ale chcielibyśmy, aby wzornik posłużył jako swego rodzaju inspiracja.

Inspiracja do czego? Czy są jakieś charakterystyczne style w budownictwie, które w otulinie Parku Kampinoskiego występują?

Sama Puszcza Kampinoska nie wykształciła żadnego odrębnego stylu architektonicznego. Obserwowało się na tych terenach ciekawe zjawiska, np. budownictwo tzw. olenderskie, związane z osadnikami, którzy byli sprowadzani tutaj z Europy Zachodniej i osadzani na prawie niemieckim. Natomiast tego typu budownictwo występowało głównie pomiędzy Kampinoskim Parkiem Narodowym a korytem rzeki Wisły na tarasach zalewowych. Z prostego względu, to byli ludzie, których sprowadzano do gospodarowania na trudnych terenach, okresowo zalewanych. To byli rolnicy, którzy doskonale wiedzieli jak sobie radzić w takich warunkach, ale pozostałości ich budownictwa jest naprawdę niewiele. I tak naprawdę trudno mówić o tym, że akurat ten styl przełożył się jakoś trwale na to co obserwujemy w architekturze. Generalnie budownictwo puszczańskie, takie typowo wiejskie, odzwierciedla to, co obserwujemy na sąsiednich terenach Mazowsza, z tym zastrzeżeniem, że w obrębie samej puszczy bywało ono nieco skromniejsze z uwagi na to, że rolnicy generalnie byli ubożsi ze względu na kiepskie gleby i trudne warunki uprawy roli.

Jeżeli teraz ktoś zdecydowałby się na budowę domu, to jak on powinien wyglądać?

Jeżeli chcemy odnieść się do klasycznych wzorców, to przede wszystkim trzeba iść w prostotę. Czyli prosta bryła, najlepiej jedno lub półtorakondygnacyjna, dwuspadowy dach. Najlepiej w neutralnych kolorach, czyli barwach ziemi. Żadnych jaskrawości, turkusów, zieleni i tego typu kolorów. Preferowanymi materiałami budowlanymi są oczywiście materiały szlachetne jak drewno, cegła. Dopuszczane są również okładziny. Ważne jest nie tylko to jak budynek wygląda, ale również jak dzięki zagospodarowaniu swojego otoczenia jest wkomponowany w krajobraz. Zabudowie powinna towarzyszyć zieleń wysoka i niska. Bardzo ciekawym i zarówno sympatycznym, a już zapomnianym elementem ogrodu są tzw. przedogródki, czyli takie tereny na działce pomiędzy drogą a domem mieszkalnym, które miały charakter reprezentacyjny. Tam się sadziło np. kwitnące byliny.

A czy osoby, które decydują się na osiedlanie się w puszczy, wiedzą o tym wszystkim, o czym Pani mówi, mają tego świadomość? Jak to wygląda w praktyce?

Z tym różnie bywa, bo faktem jest, że ludność tzw. napływowa sprowadza się tu z reguły po to, by cieszyć się i korzystać z krajobrazowych i przyrodniczych zasobów tych terenów. Natomiast poziom świadomości jest wciąż bardzo różny, bo to, co niektórym wydaje się proprzyrodnicze i prokrajobrazowe, nie do końca musi takie być. Chociaż faktem jest, że obserwujemy bardzo wiele pozytywnych zjawisk, a wzornik architektoniczny jest tylko jedną z publikacji, którą przygotowaliśmy. Aktualnie pracujemy nad drugą i jest to „Poradnik dobrych praktyk w zakresie zagospodarowania ogrodu”. I na potrzeby tego poradnika m.in. zrobiliśmy takie małe rozeznanie w terenie, czy może ludzie, którzy tu mieszkają, już stosują jakieś dobre praktyki. I ku naszej ogromnej radości okazało się, że tak. Ludzie mają nawet zielone dachy, ogródki warzywne, uprawiają stare odmiany drzew owocowych, mają pasieki. Myślę, że potencjał jest. Tylko trzeba wiedzieć jak budować.

Czy np. ktoś kto myśli o budowie czy przebudowie domu w okolicy Puszczy Kampinoskiej może zwrócić się po konsultacje do Parku?

Oczywiście, a my w miarę posiadanej wiedzy zawsze postaramy się pomóc. Można przyjść bezpośrednio do dyrekcji, można napisać do nas maila lub zadzwonić. I na pewno, jeżeli będziemy potrafili, to postaramy się doradzić.

Wspomniała pani na początku, że „Wzornik architektoniczny puszczy” jest opracowywany w ramach projektu „Moja Puszcza”, a to jest dosyć szeroki projekt. Czego on dotyczy ogólnie?

Projekt „Moja Puszcza” jest dość nietypowym projektem z tego względu, że jego celem jest zaangażowanie różnych grup tworzących lokalne społeczności w ochronę przyrody Kampinoskiego Parku i jego otuliny. Wychodzimy z założenia, że ludzie w puszczy byli, są i będą i tak naprawdę od tego, jacy to będą ludzie, jak się będą zachowywać i jakich wyborów będą dokonywać zależy, czy puszczę da się ostatecznie ochronić i zachować w dobrym stanie zdrowia. Projekt „Moja Puszcza” narodził się z takiego przeświadczenia, że puszcza jest wspólnym dobrem, stąd też wziął się pomysł na nazwę projektu, „Moja Puszcza”. Dlatego każdy z nas powinien to poczuć, że to jest moja puszcza. I moim obowiązkiem jest ją chronić.

A co robicie oprócz wydawania publikacji w ramach projektu?

W ubiegłym roku zaczęliśmy od przepytania kluczowych grup z tego terenu, czyli rolników, przedsiębiorców i mieszkańców na temat tego, jakie korzyści widzą z mieszkania czy pracy w tej okolicy. Mamy pierwsze wyniki i są one dość ciekawe. Zorganizowaliśmy również pierwszą turę warsztatów dla mieszkańców właśnie z zakresu zagospodarowania przyjaznych przyrodzie ogrodów. Te warsztaty będziemy kontynuować wiosną tego roku, więc serdecznie wszystkich na nie zapraszamy. Będzie się można dowiedzieć np. jak założyć ogród deszczowy, rabatę przyjazną zwierzętom oraz jak zagospodarować oczko wodne w ogrodzie w taki sposób, żeby się samo oczyszczało. Zatem przed nami wiele ciekawych wydarzeń. Planujemy jarmark promujący ekologiczną żywność wyprodukowaną w Parku i w otulinie. W planach też jest duży festyn promujący projekt i idee partycypacji w ochronie przyrody. Prawdopodobnie będzie on połączony z odpustem w Brochowie. Już mamy za sobą wstępne ustalenia z wójtem Piotrem Szymańskim. Będzie się działo. A jeżeli ktoś ma ochotę podpatrzeć, co się aktualnie w projekcie dzieje, to oczywiście można zajrzeć na Facebooka Moja Puszcza, czy też na stronę internetową projektu. I tam w aktualnościach informujemy, co i w której gminie się dzieje na bieżąco. A gmin objętych projektem jest osiem, bo tyle jest gmin parkowych.

Dziękuję bardzo za rozmowę.

Źródło: http://echopowiatu.pl/goracy-temat/jak-wyglada-budownictwo-w-otulinie-kampinoskiego-parku-narodowego/

Na skróty

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.

Więcej informacji na temat polityki dostępne w zakładce Polityka Bezpieczeństwa.

Akceptuję pliki cookies z tej witryny